Çorum’da bir sonbaharsabahı… Hava soğuk ama bürokrasi sıcak!
Miras yoluyla kalan gayrimenkuller için Vergi Dairesine beyanname vereceğim. Çorum Vergi Dairesine gittim ve girişteki numaratörden sıra numaramı aldım. Evrak tamam, gönlüm rahat…Sıram geldi…
Memur Beye yaklaştım ve
– “Günaydın…Beyanname vereceğim.” dedim.
– “Olur efendim, Belediye’den rayiç değer belgesi getirdiniz mi?” dedi.
– “Siz belediyenin veri havuzuna sistemden giremiyor musunuz?Kurumlar arası (Vergi, Belediye, Tapu, Nüfus vb.) entegrasyon yok mu.” dedim.
Aldığım cevap kısa ve netti:
– “Yok efendim, belediye bize açmıyor veri havuzunu. Böyle bir sistem yok.”
İki sene önce de Çorum Tapu Dairesindeki bir işlem için rayiç değer almak üzere Belediyeye gönderildiğimde “Taşra Bürokrasisi” başlığı ile konuyu dile getirmiş ve kurumlar arası bilgi paylaşımının vatandaşın işini kolaylaştıracağını yetkililere anlatmıştım…
Anlaşılan teknoloji çağı bir yana, biz hâlâ “Gidiniz efendim, oradan belge getiriniz.” çağındayız.
Vergi Dairesindeki bu kısa iletişimin ardından yine mecburen belediyenin yolunu tuttum. İki kurum arası yaklaşık 3-4 kilometre var ama o mesafe, sistemsel kopuklukla ölçülse en az bir ışık yılı eder!
Elimde evrak çantası, aklımda malum soru: “Dijital çağda bizde neden hâlâ böyle yürüyor işler?”
Belediyede de numaratörlü düzenek kurulmuş. Aldığım numaranın ışığı bir memurun önünde yandı. Gittim ve Rahmetli Babamın üzerinde kayıtlı gayrimenkullerle ilgili rayiç değerin verilmesi için müracaatımı yaptım. Memur işimi yaparken, fırsattan istifade Belediye Emlak Müdürü Mutlu Bey’e uğradım. Kibar, güler yüzlü bir devlet memuru. Kendimi tanıttım ve durumu kısaca anlattım…
-“Neden Belediye olarak bu rayiç değer havuzu bilgilerini Vergi Dairesi’ne ve Tapu Müdürlüğü’ne açmıyorsunuz? Vatandaş niye iki kurum arasında mekik dokuyor?” dedim.
Mutlu Bey içtenlikle gülümsedi:
– “Efendim, biz de isteriz vatandaşa kolaylık sağlamayı. Ama bu bizim inisiyatifimizde değil, yukarıdan bir talimat gelmesi lazım.”
Konu anlaşıldı… Kurumlar arası git-gelle çile çeken vatandaş hariç, herkes halinden memnun…
Belediye, Tapu ve Vergi Dairesi arası entegrasyon ve bilgi paylaşımının vatandaşa önemli kolaylık sağlayacağını anlattığım Vergi Dairesinden yönetici Ferhat Bey de üst yönetimin bu konuda karar vermesi gerektiğini söyledi…
Yukarıdan Beklenen Talimat
Anlayacağınız, mesele teknoloji değil, mesele irade, inisiyatif kullanma meselesi,insanımıza kaliteli hizmet sunma meselesi…
Bilgisayarın babalarından Bill Gates yıllar önce “Teknoloji, ışık hızında hizmet üretmeyi sağlayacak” demişti. Bizde hizmette ışık hızı mı?Olsa olsa “Işık hızında sıra numarası almak” hızında ilerliyoruz!
Kurumlar arası entegrasyon denince aklımıza gelen şey, vatandaşın bir kurumdan diğerine entegrasyonuymuş meğer!…
Dijital dönüşümün zirvesinde, hâlâ “yukarıdan gelecek talimatı” bekliyoruz.
Rayiç Avı: Çorum Sürümü
Beyannamesini verdiğimiz gayrimenkuller köy sınırları içinde olduğu için vergiden muaf. Belediyenin bu gayrimenkuller için belirlediği rayiç değerisadece 65 bin TL. imiş.Matrah hanesi sıfır yazıyor amabeyannameyi geciktirdiğimizden 10 mirasçı içinkişi başı 1.250 TL ceza (toplam 12.500 TL) ve diğermasraflarla birlikte 13.165 TL ödemek zorunda kaldık. Bu arada rayiç bedel hizmetine karşılık Belediye de nasiplendi bizim keseden doğal olarak!
Maşallah; Devlet Kurumları Deli Dumrul hikayesini hatırlatıyor… Geçenden beş, geçmeyenden on akçe alma misali…
Taşra bürokrasisi vatandaşa hâlâ çalıyı tersine sürükletiyor. Kurumlar arası ekranlar birbirine bakmıyor, ama birileri hâlâ “dijital, hızlı, kaliteli, verimli devlethizmetinden,vizyonu”ndanbahsedebiliyor.
Oysa taşrada bürokrasi gerçekten vatandaşı canından bezdiren boyutta…
Belki bir gün, rayiç değeri almak için Belediye’ye gitmeden, Vergi Dairesi’nde, Tapu Dairesinde tek tıkla işlemimizi yapabildiğimiz günleri göreceğiz. O zamana kadar biz vatandaşlar, sistemin paslı dişlilerini sabırla çevirmeye devam edeceğiz…
Uygulama Çorum özelinde ise “Senin yaptığını Çorumlu…” diye başlayan o meşhur söz aklıma geliyor. Yok, eğer Türkiye genelinde isevatandaş adına vah ki ne vah…
Son Söz
Beyannameden aklımda kalan iki güzellik; Vergi Dairesinin evrak kayıt işine bakan Ali Bey ve Belediyede Emlak Müdürü Mutlu Bey’invatandaşa güler yüzle yaklaşımları… Onlar vatandaşın işini kolaylaştırmaktan mutluluk duyacaklarını ifade ediyorlar…
Ama sistem?O hâlâ 1970 model…
Vatandaşa hizmet etmek için “yukarıdan talimat” bekliyor.
Oysateknolojiden faydalanarak vatandaşın işlerini kolaylaştırmak üzere hazırlanan nüfus işleri içinMERSİS, Tapu işlemleri içinTAKBİS, vergi işlemleri için GİB teknoloji-GİBUX projelerine milyon Dolarlık yatırım yapılmıştı. Bunlar çöp mü oldu?
Yani sevgili okurlar, “Batı cephesinde değişen bir şey yok.”Biz hâlâ vatandaşa çalıyı tersine sürükletiyoruz.
Gelecekte bir gün gayrimenkulün rayiç değerini Vergi Dairesi’nden öğrenir, tapu işlemini kısa sürede hallederiz.Ama o gün gelene kadar… Göl, su ve kurbağa hikayesi…
Anlaşılan vatandaşlar olarak biz, dijital dönüşüm masallarını dinleyip, rayiç peşinde koşmaya devam edeceğiz…
Kamu Kurumu Yetkililerine soruyorum:“Siz, kamu hizmetlerinin sunumuna ilişkin Cumhurbaşkanının imzası ile yayımlanan 2018/13 sayılı Genelge”yiokumuyor musunuz?
